LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO
Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU 2018
I. LITERATURA
- Młodość jako czynnik determinujący stosunek człowieka do świata. Określ i oceń zjawisko na wybranych przykładach literackich.
- Pozytywiści wobec przeszłości narodowej. Omów problem na wybranych przykładach literackich.
- Różne obrazy wsi w literaturze. Porównaj i oceń wizerunki wsi w oparciu o wybrane utwory literackie.
- Rodzina wobec doświadczeń i wyzwań losu. Omów problem, odwołując się do wybranych tekstów literackich.
- Tragizm człowieka uwikłanego w swój czas historyczny. Scharakteryzuj postawy wybranych bohaterów utworów literackich z różnych epok.
- Komizm jako narzędzie walki z ludzkimi wadami. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów literackich.
- Literatura faktu jako zjawisko charakterystyczne dla prozy XX w. Omów zagadnienie w oparciu o wybrane utwory.
- Przedstaw ocenę polskiego społeczeństwa zawartą w wybranych utworach literackich dwóch dowolnych epok.
- Modni pisarze, modne książki naszych czasów. Omów na przykładzie trzech twórców spoza kanonu szkolnego i dokonaj analizy ich popularności.
- Niezawinione cierpienie i różne próby jego uzasadnienia. Przedstaw problem, odwołując się do wybranych tekstów literackich.
- Wolna i zniewolona, w marzeniach i rzeczywistości, ale zawsze Polska. Przedstaw funkcjonowanie motywu ojczyzny w wybranych utworach literackich.
- Ludzie godni i nikczemni w literaturze. Scharakteryzuj postawy, odwołując się do wybranych utworów.
- Funkcje motywu domu w literaturze. Przedstaw i porównaj zagadnienie w oparciu o trzy przykłady z różnych epok.
- „Być” i „mieć” to nazwy postaw. Porównaj je na wybranych przykładach literackich, określając konsekwencje ich przyjęcia dla człowieka.
- Motyw rozstania i jego funkcje w tekście literackim. Omów problem na podstawie wybranych przykładów z literatury różnych epok.
- Wpływ doświadczeń z dzieciństwa na dorosłe życie bohaterów. Omów temat analizując wybrane utwory literackie.
- Satyryczny obraz społeczeństwa polskiego w wybranych utworach literackich. Omów sposoby tworzenia takiego obrazu.
- Obrzędy i obyczaje ludowe w literaturze. Omów sposoby ich przedstawiania i funkcje w wybranych utworach.
- Sens metamorfozy bohatera w literaturze. Omów przemiany postaci literackich na wybranych przykładach.
- Idealiści i marzyciele w literaturze polskiej. Przedstaw i scharakteryzuj sposoby kreowania takich bohaterów w utworach z różnych epok.
- Rodzina w dramacie XIX i XX w. Omów problem, odwołując się do wybranych utworów literackich.
- Powieść psychologiczna. Literackie sposoby obrazowania ludzkiej psychiki. Omów na wybranych przykładach.
- Człowiek XX w. wobec systemów totalitarnych. Omów problem, odwołując się do wybranych utworów literackich.
- Sposoby opowiadania o doświadczeniach II wojny światowej. Omów problem na wybranych przykładach z prozy współczesnej.
- Nastroje w poezji Młodej Polski. Omów zagadnienie na wybranych przykładach poetyckich.
- Katastrofizm w literaturze polskiej XIX i XX w. Przedstaw zjawisko w oparciu o wybrane utwory literackie.
- Jakie wartości moralne zdecydowały o tym, że niektóre utwory określono mianem „arcydzieło literackie”? Przedstaw swój sąd, odwołując się do pozycji literackich różnych epok.
- Obraz arystokracji w świetle literatury XIX w. Omów problem w oparciu o poznane utwory.
- Narodowy i patriotyczny charakter literatury romantycznej i pozytywistycznej. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych dzieł.
- Motyw wędrówki i jego funkcje w tekście literackim. Omów problem na wybranych przykładach.
- Motyw apokalipsy i jego funkcje w tekście literackim. Omów zagadnienie na wybranych przykładach z literatury XX wieku.
- Etos pracy w literaturze pozytywizmu i dziełach literackich późniejszych epok. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Obrazy miast w literaturze XIX i XX wieku. Przedstaw ich wizerunki na wybranych przykładach.
- Literackie portrety matek. Omów na przykładach utworów z różnych epok.
- Mitologia jako źródło tematów, wzorców zachowania i wartości w literaturze późniejszych epok. Omów rolę mitów na przykładzie wybranych utworów.
- Motyw pielgrzymstwa polskiego. Rozwiń temat w oparciu o znane utwory literackie np. Mickiewicza, J. Słowackiego, C. Norwida, G. Herlinga-Grudzińskiego.
- Kryminał – literatura współczesna opowiadająca historię. Omów zagadnienie odwołując się do wybranych utworów literackich.
- Blaski i cienie kariery. Przedstaw koleje losu i skutki przywołanych sytuacji w życiu wybranych bohaterów literackich.
- Uniwersalny charakter utworów W. Szekspira. Omów problem na wybranych przykładach.
- Dylematy moralne bohaterów literackich. Oceń postępowanie wybranych postaci utworów literackich różnych epok.
- Motto, cytat, ostatnia scena, tytuł jako klucz do interpretacji dzieła. Omów na wybranych przykładach literackich
- Martyrologia narodu w świetle III cz. „Dziadów” A. Mickiewicza i literatury dotyczącej II wojny światowej. Przedstaw różnorodne sposoby opisu tematu na podstawie analizy dzieł literackich.
- Od Safony do Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej. Analizując wybrane utwory, przedstaw sposoby ukazywania tematyki miłosnej przez kobiety-poetki.
- Konflikt pokoleń zapisany w literaturze XIX wieku. Określ jego charakter na wybranych przykładach.
- Rodzina tradycyjna i nowoczesna. Zaprezentuj i oceń te dwa modele rodzin, odwołując się do wybranych przykładów z literatury.
- Od idealizacji do karykatury. Na podstawie wybranych utworów literackich wyjaśnij przyczyny tak różnego wykorzystania motywu domu
- Odwołując się do kilku wybranych przykładów literackich, zaprezentuj sposoby funkcjonowania toposu matki.
- Literackie portrety ojców. Porównaj sposoby ich ukazania, odwołując się do wybranych przykładów z literatury.
- Literackie obrazy małżeństw. Omów problem, analizując trzy utwory z literatury polskiej i dwa utwory z literatury obcej.
- Rodzice i dzieci wśród bohaterów literackich. Przedstaw ich wzajemne relacje, odwołując się do utworów z różnych epok.
- Zderzenie świata młodych ze światem starych. Rozwiń temat, odwołując do wybranych utworów.
- Zaprezentuj literackie portrety dzieci i wyjaśnij ich funkcje w wybranych utworach.
- Stół, uczta, biesiada jako motyw literacki na przestrzeni epok. Omów na wybranych przykładach
- Tradycje i obrzędy w literaturze polskiej i ich wpływ na kulturę narodową. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych utworów literackich
- Niepogodzeni ze światem. Przedstaw na wybranych przykładach literackie portrety bohaterów zbuntowanych i wyalienowanych.
- Negatywny bohater, czarny charakter. Ukaż sposób i cel kreowania takich postaci w wybranych utworach literackich.
- Prometeusz i jemu podobni. Omów na wybranych przykładach echa prometejskiego buntu w literaturze.
- Przedstaw i oceń różnorodne wizerunki uwodzicielek. Prezentując motyw, odwołaj się do kilku przykładów z literatury różnych epok.
- Od herosa do pantoflarza. Przedstaw portret mężczyzny w wybranych utworach literatury polskiej i obcej.
- Na podstawie wybranych lektur przedstaw swoje rozważania o bohaterach dokonujących wyboru między szczęściem osobistym a obowiązkiem.
- Dramat romantyczny i modernistyczny jako synteza poglądów o Polsce i Polakach. Omów w oparciu o utwory tych epok.
- Zjawy, duchy, pozaziemskie istoty – ich różnorodne funkcje w dziele literackim. Omów na wybranych przykładach z literatury romantycznej i innych.
- Obraz zaświatów w literaturze. Przedstaw i zinterpretuj ten motyw na przykładach utworów z różnych epok.
- Przepowiednie, proroctwa, wróżby, sny. Omów funkcjonowanie motywu, analizując wybrane utwory literackie z różnych epok
- Motyw snu i jego funkcje w utworze literackim. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach literatury XIX i XX wieku.
- Sposoby funkcjonowania motywu exegi monumentum. Omawiając problem, odwołaj się do wybranych przykładów literackich od starożytności po romantyzm.
- Różne sposoby ujęcia motywu non omnis moriar. Zaprezentuj je, odwołując się do kilku wybranych utworów literackich.
- Różne nawiązania do motywu ars poetica. Przedstaw je, porównując wybrane utwory poetyckie różnych poetów.
- Rola poety i poezji w literaturze romantycznej i współczesnej. Rozwiń temat na przykładzie wybranych utworów.
- Ślady wątków biograficznych w twórczości pisarzy. Omów zagadnienie, dokonując analizy utworów wybranego przez Ciebie autora współczesnego.
- Pisarze i poeci o jednostce wybitnej. Rozwiń temat, odwołując się do wybranych utworów.
- Zaprezentuj koncepcje poety-nauczyciela, poety-wieszcza, poety-artysty, odwołując się do literatury polskiej kilku epok literackich.
- Miasto – moloch czy naturalne środowisko człowieka? Rozważ problem, analizując wykreowane w różnych dziełach literackich obrazy miast i miejsca w nich człowieka.
- „Gniazda ojczyste-małe ojczyzny”: Czarnolas, Soplicowo, Korczyn, Nawłoć. Przedstaw problem, analizując utwory literackie.
- Różnorodne sposoby ukazania mieszczaństwa na przełomie XIX i XX wieku. Omów temat na wybranych przykładach z literatury polskiej i europejskiej.
- Bogurodzica, Madonna, Mater Dolorosa – adresatka i bohaterka utworów literackich.
- Bunt i pokora jako sposoby zachowań człowieka wobec Boga. Przedstaw je i określ ich konsekwencje dla ludzkiego istnienia, odwołując się do współczesnej literatury.
- Wielkie literackie dyskusje z Bogiem. Zaprezentuj problem, odwołując się do utworów J. Kochanowskiego, J. Kasprowicza i A. Mickiewicza.
- Przedstaw sposoby wyrażania wewnętrznego konfliktu pomiędzy cielesnością a duchowością człowieka w wybranych utworach .
- Bohater tragiczny w literaturze antycznej, romantycznej i współczesnej. Omów zagadnienie, odwołując się do przykładów.
- Pan i sługa w literaturze. Przedstaw różne sposoby realizacji tego motywu, analizując wybrane utwory.
- Motyw lekarza w literaturze polskiej i powszechnej. Omów temat odwołując się do wybranych utworów różnych epok.
- Psychologiczne portrety kobiet. Zaprezentuj kilka różnorodnych kreacji i dokonaj ich oceny.
- Ewolucja pozycji kobiety na przełomie XIX i XX wieku. Omów problem, odwołując się do wybranych przykładów z literatury i wiedzy historyczno-obyczajowej.
- Rola lektur w kształtowaniu charakterów postaci literackich. Omów temat na wybranych przykładach
- Różne konsekwencje zdrady jako metody działania człowieka. Omów problem, odwołując się do wybranych dramatów z literatury polskiej i obcej.
- Różne sposoby wykorzystania motywu tańca w tekście literackim. Przedstaw problem na wybranych przykładach.
- Oceń świadomość chłopską w utworach Stefana Żeromskiego, dramacie „Wesele” Stanisława Wyspiańskiego i powieści „Chłopi” Władysława Stanisława Reymonta.
- Funkcjonowanie toposu matki cierpiącej. Zaprezentuj problem, odwołując się do wybranych przykładów literackich z romantyzmu, pozytywizmu i dwudziestolecia międzywojennego.
- Zaprezentuj motyw przyjaźni, odwołując się do różnorodnych przykładów postaci literackich.
- Prawda historyczna a literackie interpretacje historii .Scharakteryzuj problem w oparciu o wybrane dzieła literackie.
- Motywy tyrtejskie w literaturze polskiej. Omów problem, odwołując się do wybranych dzieł.
- Scharakteryzuj, na podstawie literatury polskiej i obcej, różne aspekty osobowości totalitarnej.
- Zaprezentuj motyw polskiego emigranta, zesłańca, odwołując się do kilku przykładów z literatury XIX i XX wieku
- Różne sposoby ujęcia motywu tęsknoty. Zaprezentuj problem, odnosząc się do interpretacji kilku wybranych utworów literackich.
- Diabeł jako bohater literacki. Dokonaj jego prezentacji i określ funkcje w kontekście kilku wybranych utworów różnych epok.
- Literackie portrety kochanków. Przedstawiając motyw, odwołaj się do literatury polskiej i obcej różnych epok.
- Porównaj i oceń sposoby przedstawiania w utworach literackich różnych lekcji szkolnych. Określ ich funkcje w kontekście całego utworu.
- Sposoby pojmowania miłości przez kobietę i mężczyznę. Przedstaw problem w oparciu o wybrane utwory literackie.
- Władcy i władza. Omów sposoby dochodzenia do władzy i sposoby jej sprawowania. Odwołaj się różnych przykładów z utworów literackich.
- Określ wpływ samotności na ludzkie życie. W rozważaniach odwołaj się do doświadczeń wybranych bohaterów literatury romantycznej
- Bohaterowie literaccy, którzy mogą być wzorem dla współczesnego człowieka. Przedstaw na wybranych przykładach.
- Sposoby kreowania portretów zdrajców ojczyzny w literaturze. Przedstaw je, odwołując się do wybranych utworów dziewiętnastego wieku.
- Zaprezentuj postawy młodych bohaterów wobec ideałów, odwołując się do literatury różnych epok.
- Odwołując się do wybranych przykładów z literatury polskiej i obcej, zaprezentuj portrety psychologiczne zbrodniarzy.
- Stary człowiek w literaturze. Omów na wybranych przykładach, jak w poszczególnych epokach postrzegano starość.
- Różne portrety ludzi obłąkanych i szaleńców. Omawiając problem, scharakteryzuj i porównaj bohaterów literackich, których można określić tym mianem.
- Mroczna strona natury ludzkiej jako temat utworów literackich. Omów problem odwołując się do wybranych przykładów.
- „Podróż w głąb siebie.” Na wybranych przykładach literackich różnych epok zaprezentuj, na czym polega dojrzewanie bohatera do samoświadomości.
- Niewłaściwe wybory, fałszywe kroki, błędy. Oceń, jakie były ich konsekwencje w biografii wybranych bohaterów literackich.
- Bohaterowie- samobójcy. Przedstaw wybrane postaci, określ motywy ich postępowania.
- Przemiana wewnętrzna jako czynnik charakteryzujący bohatera literackiego. Omów problem na kilku wybranych przykładach.
- Młodzi wobec wyzwań swoich czasów. Przedstaw i oceń postawy młodego pokolenia, odwołując się do literatury wybranych epok.
- Odwaga i tchórzostwo. Odwołując się do literatury, scharakteryzuj skrajne postawy bohaterów. Przedstaw konsekwencje przyjęcia prezentowanych postaw.
- Dylematy moralne bohaterów literackich. Omów na przykładzie trzech wybranych utworów XIX wieku.
- Strach a decyzje podejmowane przez bohaterów. Omawiając problem, scharakteryzuj i zinterpretuj cztery wybrane przykłady z literatury różnych epok.
- Idealiści i marzyciele w zderzeniu z rzeczywistością – zmieniają świat, czy świat ich zmienia? Rozważ problem na przykładach wybranych bohaterów literackich.
- Różne funkcjonowanie toposu ogrodu, sadu i gaju w wybranych utworach. Przestaw motyw na wybranych przykładach.
- Odwołując się do kilku wybranych utworów literackich, scharakteryzuj różne sposoby kreowania opisów przyrody.
- Kariery polityczne i awanse społeczne w ujęciu pozytywnym i negatywnym. Przedstaw przykłady literackie i dokonaj ich oceny.
- Dramat pokolenia Kolumbów wyrażony w literaturze. Określ jego istotę i wymiar, analizując wybrane utwory.
- Holocaust w literaturze polskiej. Przedstaw zagadnienie na podstawie trzech lektur należących do różnych gatunków literackich
- Poezja współczesna jako wyraz niepokojów moralnych człowieka drugiej połowy XX wieku. Przedstaw zagadnienia na wybranych przykładach.
- Różne wizje przyszłości zawarte w literaturze fantastycznonaukowej. Zaprezentuj je i oceń, analizując wybrane powieści.
- Określ cechy sarmackiego światopoglądu, odwołując się do literatury pamiętnikarskiej epoki baroku.
- Scharakteryzuj społeczeństwo polskie w krzywym zwierciadle literatury XVIII wieku. Odwołaj się do wybranych utworów.
- Literackie portrety młodzieży. Omów temat, odwołując się do kilku wybranych utworów literackich różnych epok.
- Odwołując się do wybranych przykładów z literatury zaprezentuj i oceń różnorodne atrybuty młodości i starości.
- Topos bohaterskiego umierania w literaturze średniowiecznej i XIX-wiecznej. Omów na wybranych przykładach utworów z tych epok.
- Śmierć jako motyw literacki. Omawiając problem, odwołując się do tekstów pisarzy trzech wybranych epok.
- Miłość jako siła odmieniająca życie bohaterów literackich. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych utworów Paula Coelho.
- Określ wpływ samotności na ludzkie życie. W rozważaniach odwołaj się do doświadczeń wybranych bohaterów literatury romantycznej.
- Listy kochanków. Zbadaj język miłosnych wyznań na przykładach tekstów z wybranych epok literackich.
II. KORESPONDENCJA SZTUK
- Kot w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach.
- Motyw powstania styczniowego w literaturze, filmie, i innych sztukach. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Motywy mitologiczne w literaturze, malarstwie i rzeźbie. Przedstaw i omów je w oparciu o wybrane mity.
- Dzieło literackie inspiracją dla twórców filmu. Przedstaw zagadnienie, analizując dorobek artystyczny wybranego reżysera.
- Impresjonistyczne obrazy przyrody w literaturze i malarstwie XIX w. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Afryka i jej mieszkańcy jako temat literatury i sztuki. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych dzieł.
- Adaptacje filmowe prozy polskiej. Omów temat odwołując się do wybranych utworów literackich.
- Różnorodne obrazy Warszawy w literaturze i sztuce. Omów zagadnienie w oparciu o wybrane dzieła.
- „Dziady” Adama Mickiewicza jako dzieło literackie, teatralne i filmowe. Omów zagadnienie w oparciu o wybraną inscenizację oraz adaptację filmową tego dzieła.
- Obrazy żywiołów i katastrof w literaturze i sztuce. Przedstaw zagadnienie w oparciu o wybrane dzieła.
- Pies w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach.
- Różne ujęcia motywu Arkadii w literaturze i sztuce. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach.
- Mitologizacja Tatr w literaturze, malarstwie i muzyce Młodej Polski. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Koń w literaturze i sztuce. Omów na podstawie wybranych dzieł.
- Prometeusz, Ikar, Syzyf – jako symbole określonych postaw ludzkich. Przedstaw ich realizację w literaturze i sztuce różnych epok.
- Motyw Sądu Ostatecznego w literaturze i malarstwie. Przedstaw problem w oparciu o wybrane dzieła.
- Różnorodne kreacje szatana w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach dzieł.
- Impresjonizm w literaturze i malarstwie Młodej Polski. Przedstaw zjawisko w oparciu o wybrane dzieła.
- Sposób kreowania postaci historycznych w literaturze i sztuce polskiej. Rozwiń temat na wybranych przykładach.
- Motyw wampira w literaturze, kulturze i sztuce. Omów problem na wybranych przykładach.
- Motyw zwierząt w literaturze i sztuce. Przedstaw zagadnienie w oparciu o wybrane przykłady.
- Dialog z tradycją romantyczną w literaturze XX wieku i filmie. Omów zjawisko na wybranych przykładach.
- Fascynacja światem fantastycznym w sztuce. Omów zjawisko na wybranych przykładach z literatury, filmu i malarstwa.
- Postać Żyda w literaturze i sztuce. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach.
- Motyw wiosny i jego funkcje. Przedstaw zjawisko na wybranych przykładach z literatury i sztuki XX wieku.
- Biblia jako źródło inspiracji artystów różnych epok. Przedstaw na wybranych przykładach literackich i plastycznych.
- Różne koncepcje piękna ludzkiego ciała ukazane w literaturze i sztuce. Przedstaw na wybranych przykładach.
- Autoportrety literackie i malarskie twórców. Omów na wybranych przykładach.
- Literatura i film jako świadectwo upamiętnienia tego samego wydarzenia historycznego. Porównaj na przykładzie trzech wydarzeń historycznych z różnych wieków.
- Obrazy bohaterów w sutannie i w habicie w literaturze i filmie. Przedstaw temat na wybranych przykładach
- Brzydota, jako element sztuki. Przedstaw problem na przykładzie poezji i malarstwa wybranej epoki
- Motyw pijaństwa satyrycznie i dydaktycznie. Omów temat odwołując się do wybranych utworów literackich i malarskich lub filmowych.
- Przedstaw wizerunki Matki Boskiej ukazane w literaturze i sztuce wybranych epok.
- Obraz świata Orientu zawarty w literaturze i malarstwie epoki romantyzmu. Przedstaw jego cechy i określ funkcje, odwołując się do wybranych dzieł epoki.
- Sagi i klany w literaturze i serialu. Porównaj motyw w wybranej sadze literackiej i współczesnym serialu.
- Nieudacznik, czy macho? Przedstaw portret mężczyzny wyłaniający się z popularnych powieści i filmów XXI wieku
- Funkcje motywów tatrzańskich w literaturze i malarstwie okresu Młodej Polski. Określ je, analizując wybrane dzieła sztuki.
- Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, przedstaw różne sposoby przedstawiania lęku.
- Zaprezentuj motyw mogiły i grobu oraz określ ich funkcje. Odwołaj się do kilku przykładów z literatury i malarstwa.
- Ubiór jako element charakterystyki postaci. Zaprezentuj problem, odwołując się do kilku wybranych przykładów z literatury i malarstwa lub/i fotografii.
- Analizując wybrane teksty kultury przedstaw funkcje motywu magii w literaturze i sztuce.
- Artysta i jego różne role. Omów problem odwołując się do literatury i innych dziedzin sztuki.
- Scharakteryzuj model bohatera – policjanta, detektywa występującego w literaturze i filmie lub serialu.
- Przedstaw funkcje wschodów i zachodów słońca w wybranych tekstach sentymentalnych i romantycznych.
- Motyw piekła i jego funkcje w literaturze i malarstwie. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów z różnych epok.
- Miłość w poezji i malarstwie. Wskaż podobieństwa i różnice w realizacji motywu na podstawie wybranych dzieł.
- Świat komiksu. Na podstawie analizy wybranych utworów określ specyfikę i miejsce w świecie współczesnym tego rodzaju twórczości.
- Pory roku jako temat literacki i malarski. Omów zagadnienie na przykładzie różnych dzieł.
- Kobieta demon w utworze literackim i dziele plastycznym. Omów temat na wybranych przykładach.
- Kobieta anioł w utworze literackim i dziele plastycznym. Omów temat na wybranych przykładach.
- Literatura i film grozy. Dokonaj porównania, wykorzystując wybrane przykłady.
- Mogiły, ruiny, opustoszałe zamki… – znaki przemijania w literaturze i malarstwie XVIII i XIX wieku. Omów funkcjonowanie motywu.
- Idealne i kompromitujące adaptacje filmowe dzieł literackich. Omów temat na wybranych przykładach adaptacji filmowych znanych dzieł literatury polskiej lub powszechnej.
- Lektura, a jej adaptacja filmowa. Omów zagadnienie posiłkując się przykładem trzech par dzieł.
- Różne sposoby prezentowania postaci syna marnotrawnego i jego interpretacje. Omawiając problem, odwołaj się do różnych dzieł literatury i sztuki.
- Różne sposoby prezentowania postaci anioła i jego interpretacje. Omawiając problem, odwołaj się do różnych dzieł literatury i sztuki.
- Różne sposoby prezentowania postaci Jezusa Chrystusa i jego interpretacje. Omawiając problem, odwołaj się do różnych dzieł literatury i sztuki.
- Starość jako temat nie tylko literacki. Zinterpretuj i omów sposoby realizacji tego tematu w wybranych dziełach.
- Stereotyp kobiecości we współczesnej literaturze, reklamie i filmie. Omów zagadnienie na wybranych przykładach
- Moda jako składnik tradycji. Omów znaczenie i symbolikę ubioru na podstawie wybranych dzieł literatury i malarstwa..
- Wizja końca świata i jego zagłady w literaturze i malarstwie lub filmie. Omów problem, analizując wybrane przykłady.
- Symbol jako środek wyrazu w literaturze, malarstwie i architekturze. Omów problem, odwołując się do wybranych przykładów.
- Topielec, topielica jako bohaterowie literatury i malarstwa. Zaprezentuj sposób kreowania tych postaci i określ funkcje jakie pełnią w danym dziele.
- Zaprezentuj różne ujęcia motywu matki cierpiącej w literaturze i sztuce.
- Obraz PRL-u w wybranych dziełach literackich i filmowych. Rozważ problem na wybranych przykładach.
- Różne kreacje postaci wampira. Omawiając problem, odwołaj się do różnych przykładów z literatury, malarstwa i filmu.
- Przedstaw najnowsze adaptacje filmowe współczesnej prozy polskiej, odwołując się do wybranych utworów literackich.
- Symbolika kwiatów. Omawiając problem, odwołaj się do kilku utworów literackich i
- Symbolika zwierząt. Omawiając problem, odwołaj się do kilku utworów literackich i malarskich.
- Stereotyp Rosjanina w oczach Polaka. Zaprezentuj problem, odwołując się do kilku przykładów z literatury polskiej i polskiego malarstwa.
- Stereotyp Niemca w oczach Polaka. Zaprezentuj problem, odwołując się do kilku przykładów z literatury polskiej i polskiego malarstwa.
- Stereotyp Żyda w oczach Polaka. Zaprezentuj problem, odwołując się do kilku przykładów z literatury polskiej i polskiego malarstwa.
- Motyw tańca i jego funkcje w literaturze i innych sztukach. Zaprezentuj problem na kilku wybranych przykładach.
- Władza – zaszczyt, zobowiązanie, siła niszcząca. Przedstaw różne ujęcia problemu w literaturze i filmie.
- Pojedynek jako temat literacki i filmowy. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Zainteresowanie twórców przedmiotami codziennego użytku. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów z literatury i sztuk plastycznych.
- Ekspresjonizm w literaturze i malarstwie. Omów temat na wybranych przykładach.
- Śmierć jako temat literatury oraz sztuki dawnej i współczesnej. Porównaj różne sposoby przestawiania tego motywu.
- Funkcje brzydoty w literaturze i innych dziełach sztuki. Prezentując problem, dokonaj analizy kilku wybranych przykładów.
- Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i sztuki, dokonaj porównania sposobów kreacji portretu dziecka.
- Negatywny bohater, czarny charakter. Ukaż sposób i cel kreowania takich postaci w wybranych dziełach literackich i filmowych.
- Pokolenie Kolumbów w literaturze i filmie. Zaprezentuj podobieństwa i różnice w sposobie przedstawiania tego pokolenia, uwzględniając następujące uwarunkowania: biografia twórcy, historia oraz forma przekazu.
- Holocaust jako temat literacki i filmowy. Przedstaw zagadnienie, analizując kilka wybranych przykładów.
- Motyw ogrodu. Na podstawie analizy wybranych dzieł przedstaw różne sposoby jego obrazowania w literaturze i w malarstwie.
- Funkcje opisywanych w utworze literackim elementów architektonicznych. Zaprezentuj je, odwołując się do kilku wybranych przykładów.
- Zwierzę jako temat dzieł malarskich oraz bohater utworów literackich. Przedstaw i omów temat na kilku wybranych przykładach.
- Omów funkcje motywu wędrowca i wędrówki, odwołując się do kilku przykładów z literatury i sztuk plastycznych.
- Barokowe ideały piękna w literaturze, malarstwie i architekturze. Przedstawiając problem, zaprezentuj celowy wybrany materiał z różnych dziedzin sztuki.
- Doktryna socrealizmu w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach.
- Dokonaj porównania i oceny teatralnych lub/i filmowych realizacji wybranych dramatów Szekspira.
- Odwołując się do literatury, filozofii, religii i nauki, scharakteryzuj różne wyobrażenia powstania świata.
- Odnosząc się do kilku przykładów z literatury, malarstwa i rzeźby, przedstaw i oceń zmieniające się kanony fizycznego piękna kobiet i/ lub mężczyzn.
- Arkadie, raje i „wyspy szczęśliwe” – krainy szczęścia w utworach literackich i malarskich różnych epok i ich rola w koncepcji filozoficznej dzieła. Zaprezentuj te motywy na kilku wybranych przykładach.
- Porównaj różne sposoby ujęcia motywu domu. Prezentując problem, odwołaj się do wybranych z literatury, filmu i serialu telewizyjnego.
- Odwołując się do wybranych przykładów z literatury i malarstwa, zaprezentuj różne ujęcia motywu Sądu Ostatecznego
III. NAUKA O JĘZYKU
- Specyfika języka bohaterów literatury science – fiction. Omów na wybranych przykładach.
- Wypowiedź potoczna. Omów zakres użycia we współczesnej polszczyźnie na konkretnych przykładach.
- Lokalna prasa, telewizja i radio. Scharakteryzuj je pod względem poprawności językowej.
- Teksty popularnych piosenek a kultura języka. Przedstaw swoją opinię, dokonując analizy wybranych przykładów.
- Język środowisk młodzieżowych – jednolity czy różnorodny? Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Frazes i pustosłowie w wystąpieniach publicznych. Omów problem, dokonując oceny języka osób publicznych.
- Jakie tendencje przejawiają się obecnie w dziedzinie nazewnictwa sklepów, kawiarni, instytucji. Zanalizuj i opisz formę językową wybranych przykładów.
- Rola neologizmów w utworach literackich. Omów problem na wybranych przykładach tekstów.
- Żart słowny w komedii, fraszce i innych gatunkach literackich. Rozwiń zagadnienie na wybranych przykładach z różnych epok literackich.
- Dokonaj analizy języka piosenek wybranego zespołu. Wyjaśnij zasadność doboru środków wyrazu.
- Język pism urzędowych i instrukcji obsługi. Omów zagadnienie na przykładach wybranych tekstów.
- Sposoby mówienia o miłości. Przedstaw je, odwołując się do utworów różnych epok.
- Scharakteryzuj styl publicystyczno–dziennikarski, opierając się na tekstach różnych czasopism.
- Omów rodzaje błędów językowych, występujących we współczesnej polszczyźnie. Odwołaj się do wybranych przykładów.
- Funkcje dialektyzacji i archaizacji w literaturze. Omów zagadnienie na wybranych przykładach dzieł.
- Poetyka tytułów prasowych. Na podstawie prasy lokalnej oceń ich budowę, aluzje i funkcje, które pełnią.
- Klasycystyczna i romantyczna koncepcja języka literatury. Omów zagadnienie na przykładach wybranych tekstów.
- Stylistyka sentencji w napisach graffiti. Opracuj zagadnienie na podstawie zebranego materiału.
- Pochodzenie nazw miejscowych Twojego regionu. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Funkcje znaków interpunkcyjnych. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach.
- Scharakteryzuj język reklamy telewizyjnej, odwołując się do wybranych przykładów.
- Język współczesnego filmu i telewizji. Omów zjawisko na wybranych przykładach.
- Analizując teksty przemówień politycznych z okresu stalinowskiego, przedstaw cechy języka ówczesnej propagandy politycznej.
- Szlafrok a może podomka? Czy należy zastępować zapożyczenia neologizmami rodzinnymi? Omów problemy zapożyczeń językowych na podstawie wybranych przykładów.
- Dokonaj analizy słownictwa współczesnych polityków i dziennikarzy. Oceń zgodność ich języka z normami i zasadami języka polskiego.
- Tak mówią znani Polacy. Dokonaj charakterystyka języka trzech przedstawicieli świata polityki, kultury lub sportu, analizując zgromadzony materiał.
- Oceń przydatność w języku codziennym antonimów, homonimów, synonimów oraz wyrazów wieloznacznych.
- Język perswazji przedwyborczej. Dokonaj językowej analizy teksów przygotowanych na kampanię wyborczą różnych partii politycznych.
- Język komentatorów, felietonu sportowego i język kibiców. Omów problem, analizując wybrane przykłady
- Etymologia nazw miejscowości województwa warmińsko – mazurskiego. Omów pochodzenie około dziesięciu nazw, które mogą zaskoczyć Polaka.
- Język artykułów prasy młodzieżowej. Omów jego cechy i oceń wpływ na kulturę języka młodego czytelnika. Posiłkuj się przykładami artykułów z prasy adresowanej do różnych adresatów.
- Stylizacja językowa w literaturze polskiej. Omów rodzaje i funkcje stylizacji w trzech wybranych lekturach .
- Komizm słowny. Przedstaw sposoby jego realizacji w wybranych utworach różnych autorów i epok.
- Prześledź i omów karierę niektórych modnych ostatnio wyrazów i związków frazeologicznych. Odwołaj się do kilkunastu wybranych przykładów.
- Zanalizuj i oceń najciekawsze nazwy sklepów, kawiarni, restauracji itp. w Twojej miejscowości. Wyjaśnij, jakie tendencje rozwojowe współczesnej polszczyzny znalazły w nich odzwierciedlenie.
- Język listu, SMS-a, e-mailu – charakterystyka i porównanie. Charakteryzując, odwołaj się do przykładów literackich (w przypadku listu) i własnych obserwacji i spostrzeżeń (w przypadku pozostałych form komunikowania się).
- Tak piszą urzędnicy. Omawiając temat, odwołaj się do dokumentów urzędowych.
- Omów zjawisko, odwołując się do przykładów literackich i publicystycznych.
- Wpływ Internetu na współczesną polszczyznę pisaną. Oceń, opierając się na przykładach wypowiedzi z forów dyskusyjnych.
- Na podstawie samodzielnie zgromadzonego materiału badawczego porównaj cechy języka dwóch Polaków: w wieku powyżej sześćdziesięciu lat i poniżej dwudziestu lat, z podobnej grupy społeczno – intelektualnej.
- Impresywna funkcja języka w przekazie mas-mediów. Dokonaj analizy cech językowych wybranych audycji radiowych, telewizyjnych i artykułów prasowych
- Dokonując analizy języka piosenek jednego ze współczesnych zespołów, wyjaśnij zasadność doboru środków wyrazu.
- Jak mówią bohaterowie powieści historycznych? Zanalizuj procesy archaizacyjne w wybranych dziełach.
- Cechy i funkcje stylu biblijnego i stylizacji biblijnej. Omów problem na celowo zgromadzonym materiale z Biblii i literatury.
- Retoryka i podstawowe chwyty retoryczne – omów na przykładzie wybranych tekstów (mówionych lub pisanych).
